Developed by JoomVision.com

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów swietokrzyskie.org.pl - serwis dla turystów

Szczodre gody

Rozpoczęcie szczodrych godów przypadało w czasach słowiańskich na czas przesilenia zimowego, czyli w nocy z 21 na 22 grudnia. Było to związane z dawnym kultem Słońca, które właśnie od tej daty zaczynało królować na niebie, zwyciężając ciemność, a więc dzień stawał się coraz dłuższy, zaś noc krótsza.

Kolędnicy

Zwyczaj kolędowania rozpoczynał się tuż po Bożym Narodzeniu. Kolędnikami była najczęściej przebrana młodzież. Kolędnicy odwiedzali domy, śpiewali kolędy i składali życzenia, za co dostawali podarki lub pieniądze. Odwiedziny kolędników stanowiły dla domu dobry znak, zapowiadało urodzaj i pomyślny rok.
 
Byli różni kolędnicy.Jedną grupę tworzyła młodzież, która nosiła ze sobą różne maszkary - dla żartów straszono nimi domowników. Wśród maszkar obowiązkowym był turoń, ale pomagały mu jeszcze: bocian, koza, niedźwiedź, kogut i koń. Najważniejsza jednak była kolorowa gwiazda, najczęściej ruchoma, podświetlana od środka, a umieszczona na drzewcu.
 
Inna grupa kolędników to również młodzież z ruchomą gwiazdą, ale i z turoniem oraz innymi postaciami. Tę grupę tworzyli: Trzej królowie, pasterze, anioł, diabeł, śmierć, dziad i baba, a także policjant, żołnierz, kominiarz, Cygan i Żyd.Często odprawiali oni tzw. herody lub jasełka, a całemu przedstawieniu towarzyszyły figle i muzyka grana przez muzyków towarzyszących kolędnikom. Do dziś zwyczaj kolędowania trwa jeszcze w niektórych regionach i na ulicach można zobaczyć radosną grupę przebierańców, która odwiedza domy do 6 stycznia.
 

Draby noworoczne

Zwyczaj prowadzenia hucznych zabaw noworocznych odnosił się raczej do miast, natomiast na wsi czas ten był raczej przedłużeniem okresu Bożego Narodzenia. Tak jak w okresie Bożego Narodzenia można było spotkać na wsiach kolędników, tak na przełomie roku można było ujrzeć noworoczne draby (lub droby) odwiedzające każdą chałupę we wsi.  Młodzież, ale zdarzało się, że także gospodarze i parobkowie, przebierali się, aby tego dnia płatać innym figle, np. robić nieporządek na podwórku czy też podbierać z domu jedzenie. Mimo wszystko odwiedziny drabów miało przynieść szczęście, gdyż swoimi kijami stukali, odstraszając złe moce. Drab był cudakiem, którego strój był upleciony z warkoczy słomy. Stój ten później zastąpił kożuch, zakładany „na lewą stronę”, czyli włosem do góry. Każdy drab miał „straszną maskę” lub twarz wysmarowaną sadzą i nakrycie głowy ze słomy lub kapelusz. Istotnym elementem stroju draba było słomiane powrósło, którym przepasany był kożuch lub buty. Wizytę drabów rozpoczynały życzenia:
 
Na szczęście, na zdrowie, na ten Nowy Rok,
Żeby sie wam darzyła kapusta i groch,
Ziemniaki jak pniaki, a bób jak chodaki,
Żeby się wam darzyło w oborze, komorze,
Daj wam tego Boże.
 
Zaproszeni do domu tańczyli z pannami, śpiewali kolędy i siadali do poczęstunku.
 

Szczodraki

Tak nazywano dzieci, które odwiedzały domy w Nowy Rok do południa. Byli to głównie mali chłopcy w kożuszkach, z których jeden trzymał w ręku kij, inny koszyczek na podarki. Szczodraki  śpiewali kolędę i składali domownikom życzenia noworoczne - szczodraki. Za te życzenia dzieci otrzymywały specjalnie dla nich pieczone niewielkie chlebki, które również nazywano szczodrakami. Podarkami dla tych małych gości były także orzechy i jabłka.
 

Prawa autorskie

Logo serwisuWszelkie prawa do zamieszczanych w serwisie zdjęć i tekstów należą do ich autorów. Wykorzystanie do celów druku i kopiowanie na inne strony internetowe zdjęć i tekstów zamieszczonych w serwisie możliwe jest jedynie po otrzymaniu pisemnej zgody autora.

Kontakt z serwisem

Chcesz skontaktować się z autorem tekstu, masz swoją ciekawą propozycję, która może wzbogacić serwis swietokrzyskie.org.pl lub zauważyłeś gdzieś błąd w tekście? Daj nam o tym znać. Na Wasze maile postaramy się odpowiedzieć jak to tylko będzie możliwe, jednak w terminie nie dłuższym niż 24 godziny.

kontakt@swietokrzyskie.org.pl

Jesteś w: Start Legendy i zwyczaje Zwyczaje i tradycje Szczodre gody